De knie is een van de zwaarst belaste gewrichten van het menselijk lichaam. Het kniegewricht heeft een grote beweeglijkheid maar is niet erg stabiel.

De knie is een scharniergewricht, deze vormt de schakel tussen het bovenbeen en het scheenbeen. Het kniegewricht kan buigen, strekken, draaien en glijden. Met een gezonde knie kan het been vrij bewegen en worden schokken die ontstaan door lopen en rennen, opgevangen.

Bij de beweging van de knie zijn drie botstukken betrokken: het bovenbeen, het onderbeen (om precies te zijn het scheenbeen) en de knieschijf. De uiteinden hiervan zijn bedekt met kraakbeen. De knie is omgeven door een systeem van sterke banden (collaterale banden en kruisbanden) en sterke spiergroepen.

Knieschijf
De knieschijf of patella is een botje dat de voorkant van het kniegewricht beschermt.

Meniscus
De twee botstukken van het kniegewricht passen niet goed op elkaar. Het uiteinde van het dijbeen is bolvormig en het uiteinde van het scheenbeen is vlak. Om het gewricht toch goed te laten bewegen, zitten er twee tussenschijfjes van kraakbeen in, de menisci, die ook als schokdemper fungeren.

Gewrichtsbanden
De gewrichten worden verstevigd met gewrichtsbanden (ligamenten). Het kniegewricht bevat vier banden: een binnen- en buitenband, die zorgen voor de zijdelingse stabiliteit van het gewricht. Centraal in het kniegewricht liggen twee kruisbanden: de voorste en achterste kruisband. Deze banden lopen gekruist en hebben als functie bewegingen van de knie te geleiden en te remmen. Elke band voorkomt dat het onderbeen in een bepaalde richting verschuift.

Spieren
De knie kan bewegen door middel van de spieren: de vierkoppige bovenbeenstrekker (quadriceps) en de buigers (hamstrings). De bovenbeenstrekker zit vast aan de bovenkant van de knieschijf en het scheenbeen. De knieschijf is aan de onderkant, door een stevige pees, verbonden aan de voorzijde van het scheenbeen. De hamstrings is een groep van drie spieren die aan de achterzijde van het bovenbeen zitten.

Daarnaast maken slijmbeurzen ook deel uit van de knie: de belangrijkste zijn die tussen de knieschijf en de huid (bursa prepatellaris) en diegene tussen de knieschijfpees en de huid (bursa infrapatellaris).

Problemen, ziektes en aandoeningen
De krachten die op de knie inwerken, kunnen zo groot zijn, dat de banden en spieren de klap niet op kunnen vangen. Band- en meniscusletsel zijn dan het gevolg.

'Derangement interne' is een verzamelnaam voor een groep aandoeningen die leiden tot mechanische klachten: van wisselende haperingen tijdens het bewegen (slotklachten), krakende geluiden (crepitaties) en 'het iets voelen verschieten in de knie'. Daarnaast zijn er nog veel andere voorbeelden van aandoeningen, zie voor een overzicht hieronder.

Bronnen: Orthopedie, prof. dr. J.A.N. Verhaar, prof. dr. A.J. van der Linden
Online bronnen: Knie.nl; Voorstekruisband.nl

Gerelateerde onderwerpen
Anatomie van de knie 
Bursitis praepatellaris en infrapatellaris (slijmbeursontsteking van de knie) 
Gescheurde kruisband 
Meniscusletsel (Voetbalknie) 
Osteochondritis Dissecans van de knie  
Ziekte van Osgood Schlatter

Kraakbeen 

MRI-scan